Oude boomgaarden

Boomgaard

OUDE HOOGSTAMFRUITBOMEN ZIJN MEESTAL EEN SIERRAAD IN HET LANDSCHAP.

SOMS GOED ONDERHOUDEN, SOMS MINDER OF GEHEEL NIET ONDERHOUDEN,

MAAR ALTIJD TONEN ZE ALS PARELS IN DE NATUUR EN LANDSCHAP.

Her en der vind men nog steeds oude boomgaard restanten en oude fruitbomen die vaak ook solitair zijn aangeplant. Op onze speurtochten naar oude rassen voor onze collectie kwamen wij op de plaatsen waar nog erg mooie oude hoogstammen staan.

Ook kwamen wij op plaatsen waar men nog nieuwe hoogstammen hadden aangeplant.  Al met al kunnen we stellen dat de aanplant van oude fruitrassen weer in de lift zit.

Voor aankleding van boerderij, landhuis of welke woning dan ook geeft de decoratie met fruitbomen een positieve uitstraling aan welk onroerend dan ook.

Welke oude rassen zijn nog bekend en minder bekend, wij zetten verderop enkele op een rij en vertellen we wat over vroeger fruit telen.

Wat zijn nu eigenlijk oude fruitrassen? Dat is eigenlijk maar heel eenvoudig te stellen, rassen die niet meer (commercïeel) aangeplant worden behoren we bij de oude fruitrassen te noemen.

 

Verdwijnend fruit

Vroeger had elk gezin met een eigen erf, wel wat fruitbomen bij huis. Op de verkoop van het fruit heeft men zich niet toegelegd, doch men was in vroegere tijd zeer kwistig in het uitdelen ervan aan familie en bekenden. Ook vinden wij op het erf pruimebomen.

Omdat deze vruchtbomen hier bijna overal goed groeien, worden ze op bijna alle erven gevonden. Wie wil daar niet wandelen. Een oase van rust en schoonheid.

Vergeten namen van appel- en perenrassen zijn onder andere: Zoete Aagt, Gronsvelder Klumpke, Adam’s appel, Betuwse kwets (Hongaarsche Kwets) en Ossekop.

Dit zijn fruitnamen die bijna niemand in Nederland meer kent. Notarisappel, Sterappel en Noord Hollandsche Suikerpeer dat zijn vaak de enige rassen die iemand nog van vroeger te binnen schieten. Met wat geluk komen Winterjan en Schone van Boskoop (noemt wel ook vaak foutief Goudreinette) nog in de herinnering.

Vaak stonden ze rondom een boerderij voor eigen gebruik, in de Betuwe, langs de Gelderse IJssel van Lobith tot Zwolle en Zuid-Limburg stonden bepaalde rassen in grote hoogstam.

 

Appelrassen kunnen we in verschillende soorten indelen:

  • Calville-appels : Framboosappel, Gravensteiner, Lombarts Calville.
  • Rammel-appels : Prinzenappel, Present van Engeland.
  • Gulderlingen : Zoete Gulderling, Sijden Hemdje, Gele Gulderling.
  • Rozen-appels : Transparente de Cronsels, Cousinot.
  • Duif-appels : Englischer Taubenapfel, Pigeon.
  • Ramboer-appels : Kaiser Alexander, Geflamter Weisser Cardinal, Present van Drievoet.
  • Ramboerrenetten : Reinette du Canada, Reinette Gris.
  • Wasreinetten : Ananasreinette, London Pepping, Landsberger Reinette.
  • Borsdorfer Reinetten: Edelborsdorfer, Zweiebelborsdorfer.
  • Rode Reinetten : Sterappel, Baumann’s Reinette.
  • Grauwe Reinetten : Grauwe Fransosische Renet, Parker’s Peppin, Grauwe Herfstrenet.
  • Goudreinetten : Schoone van Boskoop, Goldparmaine, Blenheim Reinette, Berlepsch.
  • Streepjesappels : Herfststreepje, Striepeling, Roter Trierweinapfel.
  • Spitse-appels : Manks Codlin, Keswich Codlin.
  • Platte-appels : Platte Bellefleur, Kantjesappel, Holman.

 

Perenrassen kunnen we in verschillende soorten indelen:

  • Boterperen : Legipont, Citron des Charmes, Beurre Hardy, Boterpeer.
  • Semi-boterperen : Hertogin Elsa, Hertogin van Angoulême.
  • Bergamotten : Oranjepeer, Bergamot Dijckhuis,Bergamote Bufo, Passe Crassane.
  • Semi-bergamotten : Orange musque, Zomer Bergamot.
  • Groene-langperen : Noubeau Poiteau, Le Curé, Le Lectier.
  • Flesperen : Beurré Bosc, Enkele Kaizerin, Robert de Neufville.
  • Apotheker-peren : Clapp’s Favourite, Williams Bonne Chrétien.
  • Rousseletten : Jut, Alexia, Speckbirne, Jumbo Jut.
  • Muskaat-peren : Muskateller, Beurré Lebrun.
  • Reuzel-peren : Groene Oranjepeer, Heerepeer.
  • Lange stoofperen : Kreeftspeer, Winterlouwtje, Provisiepeer, Winterietpeer.
  • Ronde stoofperen : Zure brederode, Winterjan, Suypeer, Cadillac.
  • Bloedperen : Bloedpeer, Flambouw, Maxima, Belgische Bloedpeer, IJsselbloedpeer.
  • Calebassen : Calebasse de Tirlemont, Doesburgsche Zwaan, Abate Fetél.
  • Keutelperen : Zwijnenkeutelpeer, Köttelpeer, Amandelbladpeer.
  • Wijnperen : Franse Wijnpeer, Zalmpeer, Poire Madam.

 

Voor de Boomgaard Eefde, zal zoveel mogelijk een keuze uit deze rassen worden gemaakt.

 

Lees meer over de geschiedenis van appel- en perenbomen in de oude IJsselstreek.